Home 
Welzijnsbeleid Risicobeheer Psychosociale aspecten Stressbeleid
Meer informatie:
Stressbeleid
- Wat is stress?
- Het opstellen van een stresspreventiebeleid
- Oorzaken van stress op het werk
- Stressbronnen op het werk
Wat is stress?
Stress ontstaat wanneer werknemers het gevoel hebben dat ze de eisen en de verwachtingen niet de baas kunnen. Het leidt tot een toestand die ze als erg negatief ervaren en die gepaard gaat met klachten of problemen op lichamelijk, psychisch of sociaal vlak.
Stress volgt dus uit het onevenwicht tussen draagkracht en draaglast. Het ontstaat wanneer de werknemer meer moet realiseren dan hij kan verdragen. De draagkracht kan worden verhoogd door een aantal maatregelen te nemen: meer autonomie, voldoende steun door leidinggevenden en collega’s,….
De CAO 72 definieert stress als een “als negatief ervaren toestand die gepaard gaat met klachten of disfunctioneren in lichamelijk, psychisch en/of sociaal opzicht en die het gevolg is van het feit dat werknemers niet in staat zijn om aan de eisen en verwachtingen die hen vanuit de werksituatie gesteld worden, te voldoen.”
Het opstellen van een stresspreventiebeleid
De Welzijnswet verplicht de werkgever een globaal preventiebeleid te voeren en maatregelen te treffen voor het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van het werk. Deze maatregelen hebben ook betrekking op de psychosociale belasting die het werk veroorzaakt. Stress moet worden opgevat als een belangrijke indicator voor psychosociale belasting.
De verplichte risicoanalyse
Werkgevers moeten met een risicoanalyse nagaan welke factoren tot stress leiden in hun bedrijf. Zij voeren deze risicoanalyse uit op het niveau van:
• de volledige organisatie
• elke groep van werkposten of functies
• de individuele werknemer
Op basis van de risicoanalyse stelt de werkgever maatregelen voor om het welzijn van zijn werknemers te verbeteren. Hier bestaan natuurlijk geen standaardoplossingen. Iedere functie en werkpost heeft eigen sterke en zwakke punten. Deze preventieve actie houdt de stress in het bedrijf onder controle.
Oorzaken van stress op het werk
Sommige mensen zijn gevoeliger voor stress dan anderen. Bovendien lopen de oorzaken van stress erg uiteen.
Meestal leidt een combinatie van verschillende stressbronnen tot de stresstoestand. Ons overzicht van stressbronnen is dus zeker niet volledig. Communicatie, werkdruk, inspraak, problemen en veranderingen bij de uitvoering van het werk,… bespreken we bijvoorbeeld niet.
Stressbronnen op het werk
1. Stress door de werkomstandigheden
Permanent of overdreven lawaai
Lawaai kan bijdragen tot een plotse of geleidelijke opbouw van stress. Heel wat onderzoek bewijst dat lawaai mensen geen goed doet. Lawaai is evenmin bevorderlijk voor de concentratie. Werken in een luidruchtige omgeving kan dus stress veroorzaken. Om deze reden presteren sommigen minder goed in een landschapsbureau dan in een persoonlijk bureel.
Slechte verlichting
Werknemers vinden te veel of te weinig licht HYPERLINK VERVANGEN DOOR http://www.hdp.be/nl/arista/nieuws-arista/actualiteit-arista/4205-kantoor-werk-verlichting-dossier in de werkruimte onaangenaam. Bovendien lijdt het zicht eronder. Computerschermen die te fel of te weinig oplichten zorgen ook voor problemen.
Te hoge of te lage temperaturen
Te hoge of te lage temperaturen zijn ook een bron van stress. Zo vormt een hittegolf een extra belasting voor de werknemers.
Met de installatie van airconditioning zijn de problemen niet altijd van de baan. De afstelling van airco’s laat dikwijls te wensen over. Sommige werknemers zitten voortdurend in een kille tocht, andere moeten vakantiekleding aantrekken omdat de warmte ondraaglijk blijft.
Arbeidsrisico’s
Werknemers die blootgesteld worden aan risico’s, lijden vaker aan stress. Wie elke dag vreest voor zijn leven of bang is besmet te raken door chemische of nucleaire stoffen, kampt met een hogere stressniveau.
Veiligheidsmaatregelen kunnen stress terugdringen. Neemt het bedrijf onvoldoende voorzorgen, dan verhoogt het risico op stress.
Ergonomie
De werkhouding is een belangrijke stressfactor.
Computer- en bureauwerk leiden mogelijk tot nek- of hoofdpijn. Als u lang in dezelfde houding werkt of voortdurend dezelfde beweging herhaalt, staat u ook onder zware druk.
2. Stress door de werkvoorwaarden
Onregelmatige werkuren
Weekendwerk, nachtshifts en overuren geven aanleiding tot stress. “Flexibele” uurroosters die wekelijks of zelfs dagelijks wijzigen, dragen ook bij tot overbelasting.
Verloning
Wie het gevoel heeft geen loon naar werken te krijgen of te weinig te verdienen, is ontvankelijker voor stress.
Prestatielonen of commissies bevorderen de stress eveneens. Deze verloningsvormen zijn nochtans bedoeld om werknemers te motiveren. Heel wat mensen lijden echter onder de druk om extra te presteren.
Vooruitzichten
Sommige medewerkers functioneren slecht wanneer ze geen uitzicht hebben op promotie, wanneer ze geen opleidingsmogelijkheden hebben of wanneer hun de kans wordt ontnomen om van afdeling te veranderen.
Een gebrek aan vooruitzichten kan tot demotivatie leiden. Gedemotiveerde werknemers ondermijnen de goede werksfeer, wat vaak gevolgen heeft voor de productie of de kwaliteit van het werk.
3. Stress door werkrelaties en gebrek aan eigen regelmogelijkheden
Soms ontstaat stress door slechte relaties met collega’s of met de hiërarchie. Wanneer werknemers geen steun krijgen van collega’s of in onmin leven met hun overste, komen ze onder grote druk te staan.
Wie het werk ondergaat en zich voortdurend moet plooien naar anderen, is ook gevoeliger voor stress. Stress is dus geen typische managerskwaal. Al hebben managers veel werk en strikte deadlines, toch kunnen zij hun werk grotendeels zelf regelen en organiseren. Bovendien hebben managers in tegenstelling tot de andere werknemers de mogelijkheid om hun werk te delegeren.
4. Stress door de werkinhoud
Ook de werkinhoud bepaalt het risico op stress.
Moeilijk werk, te veel werk en strakke deadlines verhogen het gevaar. Dat geldt ook voor repetitieve of eentonige arbeid. Zelfs contact met klanten kan voor sommigen stressverhogend werken.
5. Individuele bronnen van stress
Individuele en subjectieve factoren spelen mee in het ontstaan van stress.
Persoonlijke elementen zoals de gezinssituatie, het karakter en de leeftijd beïnvloeden de stressbestendigheid. Identieke omstandigheden leiden bij sommige medewerkers tot ondraaglijke spanning, terwijl anderen er blijkbaar geen hinder van ondervinden.
